Γιουρούκου
Ογκολόγοι από το πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ της Σουηδίας ανέπτυξαν μία νέα μέθοδο αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη σε μόλις 7 συνεδρίες. Η νέα αυτή μέθοδος που δημοσιοποιήθηκε το 2019 έδειξε ότι οι 7 συνεδρίες ακτινοθεραπείας του προστάτη έχουν το ίδιο αποτέλεσμα με τις 39 ημερήσιες συνεδρίες ακτινοθεραπείας που δίνονταν ως τώρα. Η εφαρμογή της νέας αυτής μεθόδου είναι πολύ σημαντική αφού μειώνει την ταλαιπωρία των ανδρών με καρκίνο του προστάτη μειώνοντας τις επισκέψεις στο νοσοκομείο αλλά απελευθερώνει και πολύτιμο χρόνο στα μηχανήματα της ακτινοθεραπείας μειώνοντας έτσι τις αναμονές.
Η μελέτη έλαβε χώρα από το 2005 μέχρι το 2015 όπου 1200 ασθενείς έλαβαν ακτινοθεραπεία είτε με την κλασσική μέθοδο (39 συνεδρίες) είτε με την καινούρια (7 συνεδρίες). Οι ασθενείς αυτοί παρακολουθήθηκαν κατά τη διάρκεια της ακτινοθεραπείας αλλά και μέχρι 5 χρόνια μετά από το τέλος της. Οι ασθενείς έλαβαν το ίδιο «ποσό ακτινοβολίας» και στις 2 ομάδες. Στην ομάδα με τις 7 συνεδρίες το «ποσό ακτινοβολίας» ήταν μεγαλύτερο ανά συνεδρία ώστε οι ασθενείς να μπορέσουν να λάβουν το ίδιο «ποσό ακτινοβολίας» με την κλασσική μέθοδο. Οι επιστήμονες κατέγραψαν την τοξικότητα από το έντερο των ασθενών, την ουροδόχο κύστη, την ικανότητα στύσης κατά την διάρκεια της ακτινοθεραπείας αλλά και μετά όπως επίσης και τα ποσοστά επανεμφάνισης της νόσου (ανεβασμένο PSA στο αίμα, μεταστάσεις). Οι ασθενείς είχαν μέσου ή υψηλού ρίσκου καρκίνο του προστάτη χωρίς όμως εμφανείς μεταστάσεις στις απεικονιστικές εξετάσεις τους.
Η παρακολούθηση των ασθενών έδειξε ότι οι δύο αυτές μέθοδοι είναι ισοδύναμες όσον αφορά τα ποσοστά ασθενών ελευθέρων νόσου στα 5 χρόνια. Δηλαδή τα ποσοστά των ασθενών που δεν επανεμφάνισαν καρκίνο του προστάτη μέσα στα επόμενα 5 χρόνια από το τέλος της ακτινοθεραπείας είναι ίδιο και στις 2 ομάδες θεραπείας (84%). Η μέθοδος με τις 7 συνεδρίες δεν είναι δηλαδή κατώτερη σε σχέση με την κλασσική μέθοδο όσον αφορά στο ογκολογικό αποτέλεσμα.
Όσον αφορά τις ανεπιθύμητες ενέργειες τα αποτελέσματα γίνονται λίγο πιο περίπλοκα. Η ομάδα των ασθενών που έλαβε ακτινοθεραπεία 7 συνεδριών εμφάνισε σε μεγαλύτερο ποσοστό ανεπιθύμητες ενέργειες (τοξικότητα) κατά τη διάρκεια της ακτινοθεραπείας που προερχόταν από την ουροδόχο κύστη (πόνος, τσούξιμο κατά την ούρηση, αδυναμία ούρησης, αυξημένη συχνότητα ούρησης ειδικά τη νύχτα), η διάρκεια μάλιστα των οποίων ήταν μέχρι κ ένα χρόνο μετά την ακτινοθεραπεία. Μετά τον πρώτο χρόνο η τοξικότητα από την ουροδόχο κύστη φάνηκε να υφίεται και να γίνεται ίδια σε ένταση με την τοξικότητα των ασθενών που έλαβαν ακτινοθεραπεία με την κλασσική μέθοδο. Το ίδιο ακριβώς βρέθηκε να ισχύει και για την τοξικότητα από το έντερο. Πιο έντονη τοξικότητα κατά τη διάρκεια της ακτινοθεραπείας (διάρροια) αλλά μετά από ένα χρόνο τα συμπτώματα υφίονται και γίνονται ίδια σε ένταση με αυτά των ασθενών που υποβλήθηκαν στην κλασσική ακτινοθεραπεία. Η στύση αντιθέτως δεν παρουσίασε καμία διαφορά κατά τη διάρκεια της ακτινοθεραπείας και μετά από αυτή σε κανένα από τα 2 γκρουπ.
Βλέπουμε ουσιαστικά ότι μακροχρόνια οι 2 αυτές μέθοδοι ακτινοθεραπείας έχουν την ίδια τοξικότητα.
«Γνωρίζουμε ότι αυτή η μελέτη είναι η πρώτη μελέτη παγκοσμίως που συγκρίνει τα 2 αυτά σχήματα ακτινοθεραπείας για την αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη» αναφέρει ο Jon Kindblom ένας από τους ερευνητές αυτής της μεθόδου στο Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ
« Τα χαρακτηριστικά της μελέτης μας που την κάνουν σημαντική είναι ο μεγάλος αριθμός ασθενών που μας εμπιστεύτηκε και έλαβε μέρος στην μελέτη με μεγάλη συμμόρφωση στις οδηγίες μας και το γεγονός ότι οι ασθενείς μας δεν έλαβαν ορμονοθεραπεία άρα βλέπουμε καθαρά τα αποτελέσματα της ακτινοθεραπείας» συνεχίζει ο ίδιος.
Ο καρκίνος του προστάτη είναι ο δεύτερος πιο συχνός καρκίνος στους άνδρες παγκοσμίως αλλά ο πρώτος πιο συχνός καρκίνος στους άνδρες στην Ευρώπη. Η συχνότητά του αυξάνεται με την ηλικία και γίνεται όλο και πιο συχνός μετά την ηλικία των 50. Οι θάνατοι από καρκίνο του προστάτη έχουν μειωθεί τα τελευταία χρόνια στην Ευρώπη λόγω της έγκαιρης διάγνωσης αλλά και λόγω της βελτίωσης των διαθέσιμων θεραπειών. Σε αντίθεση με άλλα είδη καρκίνων δεν έχει φανεί κάποια σύνδεση με τη διατροφή ή το αλκοόλ αλλά μόνο με το κάπνισμα. Οι άνδρες μετά τα 50 θα πρέπει να υποβάλλονται σε εξέταση PSA (απλή εξέταση αίματος) σε συνεννόηση πάντα με τον ουρολόγο τους.
Πηγές:
Δρ.Αρνέλλου Λ, Δημόπουλος Κ, Δρ.Πετάκος Δ, Πουλακιδάκος Σ.(2021) Επιστημονική Δημοσιογραφία» (Θ.Ε. ΕΕΠ23) ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. Πάτρα
www.uroweb.org eau
Ultra-hypofractionated versus conventionally fractionated radiotherapy for prostate cancer: 5-year outcomes of the HYPO-RT-PC randomised, non-inferiority, phase 3 trial. (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31227373/)